- Już w średniowieczu w okolicach Ckaltubo (Tskaltubo) odkryto źródła wód radonowych, lecz dopiero w XVIII wieku po publikacjach zagranicznych naukowców, zdecydowano się na szczegółowe badania składu chemicznego podziemnych wód
- Okazało się, że radon zawarty w wodach ma pozytywny wpływ na leczenie reumatyzmu, zapalenia stawów, zmian skórnych czy chorób układu krążenia i układu nerwowego
- Wody tryskające z ziemi w Ckaltubo miały stałą temperaturę 33-35 stopni co umożliwiło leczenie chorób poprzez kąpiele w gorących wodach termalnych (balneoterapia)
- W 1920 roku Ckaltubo uzyskało status uzdrowiska, ale dopiero po wojnie wcielono w życie wielki projekt budowy okazałych ośrodków sanatoryjnych, pijalni, łaźni, hoteli oraz rozległego parku zdrojowego. Wkrótce Ckaltubo stało się jednym z najważniejszym kompleksów leczniczych w całym Związku Radzieckim
- Układ architektoniczny uzdrowiska nie był przypadkowy. Miasto zbudowano na planie koła, gdzie wewnątrz znajdował się park zdrojowy ze źródłami wód mineralnych, a wokół ulokowano hotele i sanatoria
- Najbardziej znanym kuracjuszem, który korzystał z walorów leczniczych wód radonowych był przywódca ZSSR Józef Stalin. Miał on w kurorcie swoją willę, a w jednym z ośrodków sanatoryjnych także prywatną łaźnie termalną i basen
- W czasach sowieckich partia opłacała każdemu obywatelowi ZSSR obowiązkowy „turnus na podreperowanie zdrowia” w ośrodkach sanatoryjnych. Masowa turystyka lecznicza sprawiała, że do Ckaltubo zjeżdżały pociągi z całego Związku Radzieckiego, ba, z samej Moskwy do małego miasteczka uzdrowiskowego kursowały bezpośrednie pociągi (nawet cztery połączenia dziennie)
- Okres świetności uzdrowiska Ckaltubo skończył się wraz z rozpadem Związku Radzieckiego. Kres federacji oznaczał koniec centralnego, państwowego finansowania podmiotów leczniczych. Dodatkowo ogłoszenie przez Gruzję niepodległości w 1991 roku spowodowało zamknięcie granic, co zahamowało napływ kuracjuszy z terenów republik radzieckich
- Monumentalne, socrealistyczne sanatoria praktycznie z dnia na dzień zostały pozostawione bez środków utrzymania i powoli zaczęły popadać w ruinę. Perły komunizmu, które kiedyś gościły nawet 100.000 kuracjuszy rocznie stały puste i były w coraz większym stopniu zarastane przez dziką roślinność
- Sytuacja polityczna na Kaukazie na początku lat 90-tych XX wieku (konflikt gruzińsko-abchaski) spowodowała konieczność przesiedlenia uchodźców z terenów Abchazji i Osetii. Przesiedleńców ulokowano w opuszczonych budynkach uzdrowiskowych
- Opuszczone gmachy stalinowskich łaźni i sanatoriów, z niszczejącymi wielkimi holami, marmurowymi schodami, bogato zdobionymi kolumnadami, sztukateriami na sufitach czy unikatowymi malowidłami na ścianach stały się nietypowymi atrakcjami turystycznymi dla miłośników urbexu i apokaliptycznych krajobrazów
- Władze lokalne we współpracy z podmiotami rządowymi stworzyły plan rewitalizacji miasta. Obiekty sanatoryjne mają być sprzedawane prywatnym inwestorom, z myślą o ich odbudowie i przywróceniu Ckaltubo statusu nowoczesnego kompleksu uzdrowiskowego
